Ana Sayfa Tamamlayıcı Tıp Ardıç (meyvesi): Faydaları, Zararları ve Etkileşimleri

Ardıç (meyvesi): Faydaları, Zararları ve Etkileşimleri

Genel bilgiler

Ardıç, Avrupa, Kuzey Amerika ve Asya’nın bazı bölgelerinde yetişen yabani bir ağaçtır. 2-5 metre boyunda olan bu ağacın ince, sivri yaprakları son derece güzel kokuludur. Siyah, parlak ve kozalak şeklinde meyveleri vardır. Bu meyvelere “Ardıç tohumu” da denilir. Birçok türü vardır.

Kuvvet ardıcı olarak da bilinen bitki aromatik yağlar, reçineler, kateşin, organik asit, terpenik asitler, lökosantosiyanidin, alkaloidler, flavonoidler, tanenler ve ligninler içerir.

Ardıç meyvesi daha çok yemeklerde ve tatlandırıcı olarak kullanılır. Tıbbi olarak ise hazmı kolaylaştırdığı düşünülür. Buna ek olarak diyabet, artrit, enfeksiyon ve böbrek taşları için de kullanımı mümkündür.

Biz bu makalemizde ardıç meyvesi ile ilgili olarak daha detaylı bilgiler vereceğiz ve bilimsel araştırmalara göre faydaları ve zararları hakkında sizleri aydınlatmaya çalışacağız. Her ne kadar birçok sağlık sorunu için kullanılsa da bilimsel araştırmaların bu faydalarını doğrulaması önemlidir. Ardıç meyvesinin faydaları hakkında güvenilir bilgiler almak için okumaya devam edelim.

Ardıç nasıl kullanılır?

Ardıcın meyveleri, alkollü içeceklerde ve yiyeceklerde bir baharat olarak kullanılmıştır. Ardıç meyveleri sos yapımında ve etlere çeşni yapmak için de kullanılabilir.

Belirmekte fayda var ki meyve olarak isimlendirilmesi bol miktarda yendiği anlamına gelmez. Ardıcın fazla tüketilmemesi tavsiye edilir ve baharat miktarlarında kullanılır.

Geleneksel tıpta çeşitli amaçlarla kullanılmıştır. Bunlar arasında artrit ve diyabet gibi hastalıklar da bulunur.

Ardıç meyvesinin esansiyel yağı aromaterapide kullanılır. Aromaterapistler bu yağ ile kemik, mide ve akciğer hastalıklarını tedavi ettiklerini iddia ederler.

Ardıcın meyvesi mutfak ve tıbbi amaçlar dışında kozmetik ürünlerinde ve parfümlerde de kullanılır.

Ardıcı toplayarak yemek istiyorsanız dikkatli olmalısınız. Ardıç türlerinin bazıları zararlıdır ve sizin zararlı türler ile zararlı olmayan türleri ayırt etmeniz mümkün olmayabilir. Bu nedenle güvenilir bir üreticiden ve satıcıdan almadıkça ardıç meyvesi tüketmeniz doğru olmayabilir.

Ardıç çayı tarifi:

  • 1 bardak klorsuz suyu kaynatın
  • Kaynadıktan sonra altını kısın ve içerisine 2 tatlı kaşığı ardıç meyvesi atın
  • Kısık ateşte 10 dakika kaynatın
  • Daha sonra ocaktan alın ve süzün
  • İçerisine bal veya limon katarak da tadını artırabilirsiniz.

Ardıç faydaları

Geleneksel olarak kullanımı:

Ardıcın meyveleri veya bitki özü geleneksel olarak diüretik (idrar söktürücü), anti-artrit (artrite karşı), anti-diyabetik (diyabete karşı), antiseptik olarak ve ayrıca sindirim sistemi hastalıklarında ve otoimmün bozuklukların tedavisinde kullanılmıştır.

Bu bitki antimikrobiyal etkileriyle nefes kokusuna karşı kullanılmıştır. Antimikrobiyal olması mikropları öldürebileceği anlamına gelir. Ayrıca ardıcın taze meyveleri öksürük kesmek amacıyla kullanılmıştır.   

Ardıç meyvesi Antik Romalılar, Yunanlılar ve Mısırlılar tarafından da kullanılmıştır. İlginç bir şekilde Yunanlılar bu meyveyi arınmak için kullanmıştır. Ayrıca ardıç meyvesinin fiziksel olarak güçlendirdiğini de düşünürler ve atletlerine verirler. Romalılar ise karabiber yerine ardıç kullanmışlardır. Mısırlılar ise hem tıbbi amaçlarla kullanmış hem de ardıç ile ölüleri mumyalamışlardır.

Ardıç, 17. yüzyılda Hollanda’da yapılan bir tür içki içerisinde tatlandırıcı olarak kullanılmıştır. Amerika yerlileri ise ardıç meyvelerini iştah kontrolünde kullanmışlardır.

Ardıç meyvesinin bilimsel araştırmalara dayanan faydaları:

  • Ardıç meyvesi ile ilgili olarak çok fazla bilimsel araştırma olmamasına rağmen besin değerlerinin oldukça yüksek olduğu bilinmektedir. İyi bir C vitamini kaynağı olan ardıcın 100 gramı ile günlük C vitamini ihtiyacınızın % 30’unu karşılayabilirsiniz. ayrıca C vitamini kuvvetli bir antioksidandır ve hücreleri serbest radikallerin zararlı etkilerine karşı korur ve hücre fonksiyonları için gereklidir.
  • Ardıcın uçucu yağının ve özlerinin, antioksidan, antibakteriyel (bakterilere karşı etkili), antiviral (virüslere karşı etkili) ve antifungal (mantarlara karşı etkili) aktivitelere sahip olduğu deneysel olarak belgelenmiştir. Test tüplerinde yapılan çalışmalara göre mikroplar ve bakteriler üzerinde etkili olan ardıcın bu özelliğinin içerisinde bulunan sabinen, limonen, mirsen ve alfa ve beta-pinen gibi bileşiklerle ilgili olduğu düşünülmektedir. Bu etkilerinin insanlar üzerinde geniş çaplı araştırmalarla da desteklenmesi gerektiğini belirtmeliyiz.
  • 2018 yılında yapılan bilimsel bir araştırmada ardıcın glioblastoma olarak adlandırılan bir beyin tümörü türünde apoptozu tetiklediği görülmüştür. Apoptoz hücrelerin kendini yok etmesidir. Yani beyin tümörü hususunda kanser hücrelerinin ölmesini sağlamıştır. Bu araştırma fareler üzerinde yapılmıştır ve ardıç ekstresi kullanılmıştır. Yani insanlar üzerinde aynı etkilerinin olup olmayacağı hakkında kesin bir şey söyleyemeyiz.
  • 2018 yılında yapılan bilimsel bir araştırmada ardıcın içerisinde bulunan fitokimyasallar sayesinde antioksidan özellikleri olduğu ve yaşlanmaya karşı etkili olabileceği belirtilmektedir. Antioksidanlar hücreleri yaşlanmaya neden olan serbest radikallere karşı koruyarak yaşlanmayı geciktirebilir.

Benzer yazılar: Antioksidanlar kanseri önler mi yoksa kanseri tetikler mi?

  • Ardıcı mide hassasiyeti ve gaz gibi sindirim problemleri için de kullanabilirsiniz. Ancak bu etkilerini destekleyen fazla bilimsel araştırma yoktur.
  • Bilimsel araştırmalar geleneksel kullanımı ile uyumlu bir şekilde, ardıcın esansiyel yağının idrar söktürücü etkileri olduğunu ve idrar yolu enfeksiyonlarında kullanılabileceğini desteklemektedir.
  • Ardıç meyvesi kötü kolesterol de denilen LDL kolesterolü düşürerek ve iyi kolesterol de denilen HDL kolesterolü arttırarak kalp sağlığını koruyabilir. Sıçanlar üzerinde yapılan araştırmalar ardıcın toplam kolesterol seviyelerini % 57 ve trigliserit seviyelerini % 37 kadar düşürebildiğini göstermektedir. Sıçanlar üzerinde yapılan araştırmalar umut vaad etmekle beraber bu etkisini insanlar üzerinde destekleyen geniş çaplı araştırmalar yapılması gerekmektedir.

Bilimsel araştırmalarla yeterince desteklenmeyen diğer kullanım alanları:

  • Öksürük kesmek
  • Yorgunluk
  • Artrit ve romatoid artrit
  • Egzama ve cilt döküntüleri
  • Yaraların iyileşmesi
  • Bronşit
  • Diyabet
  • İştah açmak
  • Ağrıları dindirmek
  • Regl dönemi krampları ve ağrıları
  • Ardıcın esansiyel yağını egzama ve sedef hastalığı gibi cilt hastalıklarının tedavisinde deneyebilirsiniz. Bununla beraber bu etkilerini destekleyen pek fazla bilimsel araştırma yoktur. Ayrıca cildinize sürdükten sonra 24 saat boyunca herhangi bir kızarıklık veya kaşıntı oluşursa alerjik reaksiyon ortaya çıkmış olabilir. Bu durumda ardıç yağını cildinize sürmeyin.

Ardıç zararları ve yan etkileri

Ardıcın aşırıya kaçmadıkça herhangi bir zararı yoktur. Cilde uygulandığında hafif tahrişe neden olabilir.

Yüksek dozda alındığında böbreklere zarar verebildiği iddia edilir ancak bu etkisini destekleyen bilimsel kanıtlar yoktur.

Hamilelikte kullanımı tavsiye edilmez çünkü rahme etki edip düşüğe neden olabilir. Ayrıca hamile kalmaya çalışan kadınların da ardıç meyvesinden uzak durması tavsiye edilir.

2014 yılında yapılan bir araştırmada ardıcın bazı ilaçlarla etkileşime girerek toksik etkilere neden olabileceği ortaya konmuştur. Bu çalışmaya göre, ardıcın bu özelliği ilaçların parçalanması için gerekli olan bir enzim üzerindeki etkisinden kaynaklanmaktadır.

Ardıç etkileşimleri

Östrojen gibi davranabildiği için, doğum kontrol hapları ile etkileşime girebilir. Eğer doğum kontrol hapı veya östrojen içeren ilaçlar kullanıyorsanız ardıçtan uzak durmanız daha doğru olacaktır.

Kaynakça

Juniperus communis L as a nutraceutical / Juniperus Communis Extract Exerts Antitumor Effects in Human Glioblastomas, Antioxidant and anti-aging potential of Juniper berry / Antibacterial and Antifungal Activity of Juniper Berry Oil / Comparison between ethanolic and aqueous extracts from Chinese juniper berries for hypoglycaemic and hypolipidemic effects in alloxan-induced diabetic rats

POPÜLER YAZILAR

YORUM YAP

Lütfen bir yorum yaz
Lütfen isminizi girin

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Gilbert Sendromu Bilirubin

Gilbert Sendromu: Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi

0
Gilbert Sendromu Nedir? Gilbert sendromu, karaciğerin kandaki bilirubini düzgün bir şekilde işleyemediği bir bozukluktur ve ciddi bir hastalık değildir. Hatta Gilbert sendromu olan birçok hastada...