Diyabet: Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Bilimsel araştırmalara dayanarak hazırlanmıştır. Okuma süresi: 4 dk 21 sn

0
139
Şeker hastalığı belirtileri
Diyabet tip 1 ve tip 2 diyabet olarak ayrılan, diğer ismiyle şeker hastalığı olarak bilinen bir rahatsızlıktır.

Diyabet (şeker hastalığı) nedir?

Şeker hastalığının tam adı Diabetes Mellitus’tur ve Yunanca şekerli idrar anlamına gelir. Şeker hastalığı kontrol alınmadığı durumda hayatı riske atan bir hastalıktır. Ayırt edici şeker hastalığı belirtileri başlıca; Sık sık susamak, küçük tuvalete çıkmak, acıkmak, karnın ağrıması gibi rahatsızlıklardır.

Sağlıklı bireylerin  açlık kan glukoz düzeyi 70-100 mg/dL aralığındadır ancak kandaki şeker seviyesinin bu aralığın üzerine çıkması  diyabet hastalığını gösterir.

Normal olarak, pankreas yediğimiz gıdalardan elde edilen şekeri ve yağı kullanmak için insülin salgılar. Pankreasın insülin salgısı azaldığında veya hiç insülin üretmediğinde veya vücut insüline uygun şekilde yanıt vermediğinde diyabet yani şeker hastalığı oluşabilir.

Şeker hastalığının tam bir tedavisi henüz mevcut değildir. Diyabet hastalarının, sağlıklı kalmak için yaşam tarzlarını ve beslenmelerini düzenlemeleri gerekmektedir.

Diyabet Tip 1 ve Tip 2 olarak ikiye ayrılır. Tip 1 Diyabetin oluşumunda   genetik faktörlerin ağırlıklı rolü vardır.

Kan şekerini düzenleyen insülin hormonunu salgılayan pankreas organının virüsler vb. dış faktörlerle zarar görmesi de hastalığın etmenleri arasındadır.

Tip 1 diyabet,  genellikle çocukluk çağında teşhis edilir. Tip 1 diyabette vücut insülin üretemez ve bu durum otoimmündir yani vücudun bağışıklık sistemi  pankreastaki insülin üreten hücrelere saldırır. Tip 1 diyabet, insülin kullanılarak tedavi edilir.

Tip 2 diyabette, hücreler enerji için gerekli olan glukozu yani kan şekerini verimli bir şekilde kullanamaz. Bu durumda kan şekeri seviyeleri zamanla  yükselir ve hücreler  insüline dirençli hale gelir. Tip 2 diyabet tedavisi çeşitlidir.

Şeker hastalığının belirtileri nelerdir?

Tip 1 ve Tip 2 Diyabetin belirtileri şunlardır:

  • Aşırı susama
  • Sık idrara çıkma
  • Aşırı acıkma
  • İstenmeyen kilo kaybı
  • Karın ağrısı
  • Sinirlilik ve diğer ruh hali değişiklikleri
  • Yorgunluk ve halsizlik
  • Bulanık görme
  • Ciltte kaşıntı

Şeker hastalığı neden olur?

Tip 1 diyabet, bağışıklık sisteminin pankreasın insülin üreten beta hücrelerine saldırıp tahrip etmesi sonucunda ortaya çıkar. Bilim adamları, tip 1 diyabetin genetik faktörlerden ve hastalıkları tetikleyebilen virüsler gibi çevresel faktörlerden kaynaklandığını düşünmektedir.

Tip 2 diyabet ise yaşam tarzı ve genetik faktörlerin bir araya gelmesinden kaynaklanabilir. Tip 2 diyabetin risk faktörleri şunlardır:

  • Fazla kilolu olma: Fazla kilo insülin direncine nedne olabilir. Göbek çevresinde yağlanma tip 2 diyabet, kalp, ve damar hastalıkları riskini arttırabilir.
  • Fiziksel olarak aktif olmama: Fiziksel olarak aktif olmama ve hareketsizbir yaşam tarzı insülin direncine neden olabilir ki insülin direncinin tip 2 diyabete ilerleme ihtimali yüksektir.
  • İnsülin direnci: İnsülin direncinde  kas, karaciğer ve yağ hücrelerinin insülini verimli bir şekilde kullanamaz. Sonuç olarak, vücudun glikozu hücrelere sokması içi daha fazla insüline ihtiyacı vardır.

Benzer yazılar: Gizli Şeker/Prediyabet Nasıl Teşhis Edilir?

İlk başta, pankreas, bu talebi karşılamak için daha fazla insülin yapar ancak zamanla pankreas yeterince insülin yapamaz ve kan şekeri düzeyleri yükselir. İnsülin direncinin tip 2 diyabete ilerleme ihtimali çok yüksektir.

Genetik faktörler diyabetin bazı ailelerde ve etnik kökenlerde daha çok görülmesine neden olabilir.

Şeker hastalığı nasıl teşhis edilir?

Diyabet hastalığının tanısı, hastalığın belirtileri ve bir takım testler ile beraber değerlendirme yapılması sonucunda konur.

Açlık Kan Şekeri Testi: Bu test ile açlık kan şekeri seviyeniz ölçülür. Testten en az 8 saat önce su hariç herhangi bir yemek yemeyip bir şey içmemeniz lazımdır.

Bu test genellikle sabah kahvaltıdan önce  yapılır. Açlık kan şekeri 100 mg/dl ila 125 mg/dl ise prediyabet, 126 mg/dl veya daha fazla ise diyabet teşhisi konur.

Oral Glukoz Tolerans Testi (OGTT):  Bu test ile özel bir tatlı içecek içmeden önce ve içtikten 2 saat sonra kan şekeri seviyenizi kontrol eden bir testtir. Hastalığı saptamada büyük bir rol oynar.

Bu test vücudunuzun şekeri nasıl kullandığı hakkında fikir verir. Test sonucu 140 mg/dl’den az ise normal, 140 mg/dl ila 199 mg/dl arsında ise prediyabet ve 200 mg/dl ise diyabet teşhisi konur.

Şeker hastalığı nasıl tedavi edilir?

Tip 1 ve tip 2 diyabetin tedavisinde esas amaç kan glikoz seviyelerini yani kan şekerini kontrol etmek ve normal aralıkta kalmasını sağlamaktır.

Tip 1 diyabet

  • İnsülin
  • Egzersiz
  • Diyet

ile kontrol altında tutulur.

Tip 2 diyabet

  • Egzersiz
  • Diyet
  • Diyabet ilaçları

Üsttekiler yetersiz kaldığında yeniden değerlendirme sonrası hastalık, insülinle kontrol altında tutulur. Tip 2 diyabet ilaçları, pankreasın insülin üretimini arttırması, karaciğerin glikoz salınımını azaltmak hücrelerin insüline duyarlılığını arttırmak, karbonhidratların bağırsaktan emilimini azaltmak ve midenin yavaş boşalmasını sağlamak amaçlanır.

Her hasta farklı ilaç kombinasyonlarına ihtiyaç duyabilir bu nedenle kişiye özel bir program hazırlanır.

Kaynakça

Diabetes / Diabetes / Diagnosis and Classification of Diabetes Mellitus

YORUM YAP

Lütfen bir yorum yaz
Lütfen isminizi girin