Kekik: Faydaları, Zararları ve Etkileşimleri

Bilimsel araştırmalara dayanarak hazırlanmıştır. Okuma süresi: 5 dk 10 sn

0
90
Kekik mantar, saç dökülmesi, bronşit
Kekik

Genel bilgiler

Ballıbabagiller familyasından gelen kekik otunun Latince adı Thymus vulgaris‘dir ve 400 kadar farklı türü vardır. Çok sayıda odunsu sapı olan bitkinin sapları yukarı doğru yaklaşık 0.3 m kadar büyür. Oldukça aromatik olan yaprakları küçük, eliptik ve gri-yeşil renktedir. Çiçekleri çan şeklinde, pembe veya kırmızı, eflatun gibi renklerdedir.

Bu bitki özellikle C vitamini açısından oldukça zengindir. Bunun yanı sıra kekiğin içerisinde, A, B2, B3 ve B6 vitaminleri, fosfor, folat, beta karoten, demir, bakır, potasyum, magnezyum, manganez ve çinko bulunur. Bu ota asıl hoş kokusunu veren bileşenler ise timol ve karvakrol isimli bileşiklerdir.

Vitamin, mineral ve antioksidanlar açısından oldukça zengin olan kekik otunun bilimsel araştırmalara göre faydaları ve zararları hakkında daha fazla bilgi edinmek için okumaya devam edelim.

Kekik nasıl kullanılır?

Mutfakta en sık kullanılan baharatlardan biridir. Kendine has ve keskin aromasından ötürü mutfakta en çok tercih edilen ve sevilen baharatlardan biri olma özelliğini günümüze kadar korumuştur. Özellikle et ve balık yemeklerine son derece yakışır.

Kekiğin çiçekleri, yaprakları ve esansiyal yağı ilaç olarak kullanılır.

Ayrıca parfümlerde, sabunlarda, kozmetik ürünlerinde ve diş macunlarında kullanılır.

Kekik faydaları

Geleneksel olarak

Bu ot geleneksel olarak, boğaz ağrısı, tonsilit ve faranjit, bronşit, gastrit ve ishal gibi mide ve bağırsak rahatsızlıkları, bağırsak gazı, artrit, yüksek tansiyona karşı ve idrar söktürücü etkileri için kullanılmıştır.

Kekik otunun bilimsel araştırmalara dayanan faydaları

Geleneksel olarak çok fazla tercih edilen bir şifalı ot olmasına rağmen kekiğin faydalı özelliklerini araştıran fazla bilimsel çalışma yoktur. Bu nedenle sınırlı saydıdaki çalışmalara göre kekiğin faydaları şunlardır:

  • 2005 yılında yapılan bir araştırmada anason, sarmaşık ve kekik özünden yapılan bir şurubun, soğuk algınlığı ve bronşit durumunda öksürüğü azalttığını ve yan etkilerinin olmadığını göstermiştir. Siz bu şurubu kullanmasanız dahi bu bitkileri karıştırarak bitki çayları hazırlayabilir ve bu etkilerinden faydalanabilirsiniz.
  • 2014 yılında yapılan bir araştırmada, kekik ve ibuprofen’in adet sancısı üzerindeki etkileri ölçülmüş ve kıyaslanmıştır. Hem kekiğin hem de aspirin benzeri bir ilaç olan ibuprofenin adet sancısı üzerinde etkili olduğu görülmüştür.
  • 2014 yılında sıçanlar üzerinde yapılan bir araştırmada, kekik otunun antihipertansif yani tansiyon düşürücü özelliği olduğu doğrulanmıştır. Bunun yanında kekiğin kan trigiliserit ve kolesterol seviyelerinde iyileşme sağladığı da gözlemlenmiştir. Tüm bu etkileri bir araya getirildiğinde kalp sağlığı için de faydalı olduğunu söyleyebiliriz zira hem yüksek tansiyon hem de yüksek kolesterol kalp damar hastalıkları riskini arttırır.
  • 2009 yılında yapılan bir araştırmada ise, bu otun yağı da dahil olmak üzere bazı uçucu yağların mantar enfeksiyonuna neden olan Candida türlerine karşı etkili olduğu görülmüştür. Ayrıca bu araştırmada farklı Candida yani mantar türleri üzerinde en çok etkili olan yağ, kekik yağı olmuştur.
  • Kekik böcekleri kovmak için kullanılan bitkilerden biridir. Gerçekten araştırmalar da bu etkisini destekler. Kekik ekstresini özellikle sivrisinekleri kovmak için kullanabilirsiniz. Ayrıca belirtmekte fayda var ki kekiğin aktif bileşenlerinden biri olan thymol birçok böcek ilacının içerisinde bulunmaktadır.
  • Bu ot saçların çoğalmasını da sağlayabilir. Bilimsel bir araştırmada içerisinde kekik, sedir ve biberiyeden elde edilen esansiyel yağların bulunduğu bir karışımın saç derisine sürüldüğü takdirde saç büyümesini uyardığı gösterilmiştir. Saç dökülmesi sorununuz var ise kekikten faydalanabilirsiniz.
  • Esansiyel yağı sivilceler üzerinde etkili olabilir ancak bu etkisini araştıran bilimsel çalışmalar sınırlıdır.

Bu da ilginizi çekebilir: Karahindiba: Faydaları, Zararları ve Etkileşimleri

Kekik zararları

Bu ot, aşırıya kaçılmadıkça zararlı değildir. Ancak alerjisi olanlarda alerjik reaksiyonlara neden olabilir. Eğer ballıbabagiller familyasından herhangi bir bitkiye karşı alerjiniz var ise kekik kullanımında dikkatli olmalısınız.

Bu ot kanın pıhtılaşmasını yavaşlatabilir. Kan pıhtılaşma sorunu olanlar kekik kullanımında dikkatli olmalıdır.

Bu ot vücutta östrojen etkisi gösterebilir. Östrojen nedeniyle kötüleşebilecek bir hastalığınız varsa kekik kullanmayın. Östrojene duyarlı hastalıklar arasında rahim kanseri, meme kanseri ve endometriozis bulunur. Eğer östrojene duyarlı bir hastalığınız olup olmadığından emin değilseniz bu konuda doktorunuza danışabilirsiniz.

Bu otun hamilelik ve emzirme döneminde kullanımı zararlı değildir.

Kekik etkileşimleri

Bu ot kanın pıhtılaşmasını yavaşlatabilir. Kanın pıhtılaşmasını yavaşlatan ilaçlarla beraber kekik tüketmek kanama riskini artırabilir.

Kekik vücutta östrojen etkisi gösterebileceği için östrojen ilaçlarının etkisini azaltabilir. Eğer östrojen ilacı kullanıyorsanız bu ottan uzak durmanız daha doğru olacaktır.

Kaynakça

Estrogen and Progestin Bioactivity of Foods, Herbs, and Spices / Human Platelet Aggregation Inhibitors From Thyme / Characterization of the Volatile Composition of Essential Oils of Some Lamiaceae Spices and the Antimicrobial and Antioxidant Activities of the Entire Oils / Allergic Contact Dermatitis Due to Thymol / The Action of Thymol on Oral Bacteria / Antifungal Activity of Thymus Oils and Their Major Compounds / Coumarin and Flavone Derivatives From Estragon and Thyme as Inhibitors of Chemical Mediator Release From RBL-2H3 Cells / Comparative effect of thymus vulgaris and ibuprofen on primary dysmenorrhea / Randomized Trial of AromatherapySuccessful Treatment for Alopecia Areata

 

YORUM YAP

Lütfen bir yorum yaz
Lütfen isminizi girin