Ana Sayfa ÜST KATEGORİ ALT KATEGORİ Maske Takmak Enfeksiyon ve Koronavirüs Bulaşmasını Engelleyebilir Mi?

BENZER YAZILAR

Sürü Bağışıklığı Nedir? Sürü Bağışıklığı Koronavirüs ile Baş Etmemizi Sağlayabilir Mi?

Koronavirüs salgını başladığı zaman, daha önce hastalığı hiç kimse geçirmemiş olduğu için bağışıklığı olan kimse yoktu. Fakat hasta kişiler iyileştikten sonra ve...

Koronavirüs İçin Bir Antiviral: Remdesivir Nedir?

Remdesivir damar yoluyla verilen, geniş spektrumlu bir antiviral ilaçtır. Yani virüsleri ortadan kaldırmak ve viral enfeksiyonları iyileştirmek için kullanılır.

COVID-19 Hastalarında Sitokin Fırtınası

Sitokin fırtınası, bağışıklık sisteminin çok fazla enflamatuvar (iltihabi) madde ürettiği ve vücuda ciddi anmada zarar verebilecek bir reaksiyondur. Öyle ki bağışıklık sisteminin...

Pandemi ve Salgın Arasındaki Fark Nedir?

Koronavirüs salgını ile beraber pandemi kelimesi de lügatımıza girmiş oldu. Türkçe’ye çevirdiğimizde salgın anlamına gelen pandemi ve gene Türkçe’ye çevirdiğimizde salgın anlamına...

Maske Takmak Enfeksiyon ve Koronavirüs Bulaşmasını Engelleyebilir Mi?

Giriş

Yeni tip koronavirüs salgını başladığından beridir maskelerin hastalığın bulaşmasına karşı gerçekten koruyucu olup olamayacağı tartışması sürmektedir. Bu süreçte bu konuda uzmanların ve devlet görevlilerinin fikirleri de tutarsızdı ve bazı sorumlular maskenin nefes almayı zorlaştırarak daha zararlı olacağını söyleyerek insanları maske konusunda uyarıyordu. Peki maske çeşitleri nelerdir ve maske takmak koronavirüs enfeksiyonunun bulaşmasını engelleyebilir mi? Uzmanlar ve bilimsel araştırmalar bu konuda ne diyor? Hepsi makalemizde.

Maske çeşitleri

Koronavirüs için temelde başvurulan 3 farklı maske çeşidi vardır. Bu maskeler şunlardır: ameliyat maskeleri, bez maskeler ve N95 solunum maskeleri.

Ameliyat maskeleri

Bu maskeler koronavirüs için belki de en çok tercih edilen maske tipidir. Eczanelerde kolaylıkla bulacağınız ameliyat maskelerini kullandıktan sonra da atabilirsiniz. FDA, ameliyat maskelerinin, farklı kalınlıklarda olabildiğini ve sizi sıvı ile temastan koruyacak şekilde tasarlandığını belirtiyor.

FDA’ya göre, düzgün takıldığı takdirde bu maskeler, virüs ve bakteri içeren büyük solunum damlacıklarını ve sıvı sıçramalarını engellemeye yardımcı olabilir. Bununla beraber bu maskeler, tasarımı gereği havadaki öksürük, hapşırma veya bazı tıbbi prosedürlerle bulaşabilecek çok küçük partikülleri filtreleyemez. Yani bu küçük partiküllerin sıçramasını ve yayılmasını engelleyemez. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (CDC), ameliyat maskesi takıldığında, kişi soluk aldığında havanın % 70 kadarının maskeden girdiğini, % 30 kadarının ise soluk verildiğinde maskeden çıktığını belirtir.

Özet: Bu maskeler, gevşek bir şekilde yüze oturur ve tek kullanımlıktır. Maskelerin tasarımı ağızdan çıkacak sıvıların dışarı saçılmasını engellemek ve büyük solunum partiküllerini filtrelemektir. Ancak küçük partiküllerin saçılmasını engelleyemeyebilir ve buna ek olarak yanlardan içerisine partiküller bulunan hava girebilir ve dışarı çıkabilir.

Benzer yazılar: 

N95 solunum maskeleri

FDA’ya göre, N95 solunum maskesi, yüzü çok iyi bir şekilde sarar ve tasarımı itibarıyla havadaki partikülleri oldukça etkili bir şekilde filtreleyebilir. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi’ne (CDC) göre, bu maskeler 0.3 mikron veya daha büyük partikülleri % 95 oranında engelleyebilir. Bununla beraber bu maskelerden fazla miktarda bulunmadığı için ve ayrıca doğru takılması ile ilgili sorunlar olabileceği için sadece virüs bulaşma riski en yüksek olanlar tarafından kullanılması tavsiye edilir.

Özet: N95 solunum maskeleri, ameliyat maskelerine göre, teorik olarak, daha iyi koruma sağlarlar fakat doğru takılamayabilecekleri için ve bu maskelerden fazla bulunmadığından sadece sağlık çalışanları tarafından kullanılmaları tavsiye edilir.

Bez maskeler

Kumaş maskeler genellikle evde yapılan veya hoş göründüğü için satın alınan maskelerdir ve belli bir standarta göre üretilmedikleri için virüs koruyuculuk seviyeleri değişir.

Bu maskelerden hem solunum damlacıkları sızabilir hem de yanlardan hava çıkabilir. Bez maskeler tek kullanımlık olmadığı için her gün yıkanmaları gerekir.

Özet: Bez maskeler başka insanlarla 2 metreden daha yakın olduğunuz zaman takılabilir. Ancak koruma oranı düşüktür ve saydığımız maskeler arasında bu anlamda performansı en düşük olan maske türüdür.

Bilimsel araştırmalar

Bugüne kadar, maske kullanımı ve grip vb. virüslerin bulaşma riskleri üzerine yapılan araştırmalar maskelerin çoğunlukla belli düzeyde koruma sağladığını ortaya koymuştur. Ancak yeni tip koronavirüs ile beraber yapılan bazı araştırmalar bu sonuçlarla çelişmektedir.

Örneğin, Annals of Internal Medicine dergisinde 7 Temmuz’da yayınlanan bir araştırmada, ameliyat maskelerinin ve bez maskelerin, virüse karşı koruyuculuğu incelenmiştir. Kişiler, bir petri kabından 20 cm uzağa yerleştirilmiş ve öksürmeleri istenmiştir. Ameliyat maskeli, maskesiz ve bez maskeli olmak üzere 3 farklı inceleme yapılmıştır.

Bu iki maskenin SARS-CoV-2 bulaşma riskine karşı etkinliğinin araştırıldığı çalışmada, ne ameliyat maskelerinin ne de bez maskelerin COVID-19 enfeksiyonunun bulaşmasını engellemediği tespit edilmiştir. Bununla beraber araştırma, öksüren kişiler 20 cm’den daha uzakta durduklarında, virüsün hala petri kabında bulunup bulunmadığını dolayısıyla bulaş riskini ölçmemiştir.

Bu çalışmada ilginç olan başka bir husus ise, bez maskedeki virüs miktarının, ameliyat maskesine göre daha az olmasıdır. Bu durumda bez maske ve ameliyat maskesinin virüse karşı etkinliğine dair hazırlanan kılavuzların gözden geçirilmesi gerekebilir. Ancak tek bir araştırma bu kararı vermek için yeterli değildir. Buna ek olarak araştırmada beklenenin aksine bir durum daha kaydedilmiştir. Test sonucunda hastaların maskelerinin dışında koronavirüsün çoğunlukla bulunduğu, maskelerin iç kısmında ise çoğunlukla bulunmadığı tespit edilmiştir.

Lancet’ta bu yıl Temmuz ayında yayınlanan başka bir araştırmada ise, fiziksel mesafe, göz koruması ve yüz maskesi kullanmanın virüsün bulaşması üzerindeki etkileri incelenmiştir. Bu araştırmada, genellikle sağlık hizmetlerinin verildiği yerlerde yürütülen 172 gözlemsel çalışma incelenmiştir.

Araştırmada, hem N95 solunum maskeleri hem de ameliyat maskeleri incelenmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre, daha önce de etkinliğinin yüksek olduğunu söylediğimiz N95 solunum maskelerinin, enfeksiyona karşı % 96 koruma sağladığı, ameliyat maskelerinin veya 12 veya 16 katlı bez maskelerin % 67 oranında koruma sağladığı tespit edilmiştir.

Sonsöz: Maske takmalı mısınız?

Daha önce grip ve diğer bazı virüslerin bulaşma riskinin çeşitlerine bağlı olmak üzere maskelerle belli düzeylerde azaltılabileceği görülmüştür. Bununla beraber Covid-19 ile ilgili yürütülen çalışmaların sonuçları tam olarak tutarlı değildir. Ancak hangi maske olursa olsun, maske kullanımı fiziksel mesafe korunduğunda ve el hijyeni sağladığında en yüksek verime ulaşmaktadır.

N95 maskeleri en yüksek koruma sağlamasına rağmen, bu maskeleri uzun süre takmak zordur. Enfeksiyonu önleme etkileri daha yüksektir ancak hava geçirgenliği düşüktür ve soluk alıp vermeyi zorlaştırabilir. Özellikle akciğer fonksiyonları iyi olmayan yaşlılar, hastalar ve ayrıca çocuklar bu maskeyi uzun süre takamaz. Buna ek olarak bu maskeler daha profesyoneldir ve yüze tam oturacak şekilde doğru şekilde takılmaları kolay olmayabilir.

Ayrıca N95 maskelerinin tekrar kullanılmaması tavsiye edilir. Yani bir seans kullanımdan sonra (bu bir gün de olabilir birkaç saat de) maskelerin değiştirilmesi gerekir. Maaliyetleri yüksek olduğu için bu pek mümkün olmayabilir.

Hangi maskeyi kullanırsanız kullanın, genel olarak diğer kurallara uymadıkça maske kullanımından tam verim alamazsınız. Bu nedenle aşağıdaki kuralları uygun olarak maske kullanmalısınız:

  • Aranızda 2 metreden daha az mesafe bulunan kişilerin yanındayken mutlaka maske takın.
  • Maske takmadan önce ve maskeyi çıkardıktan sonra mutlaka ellerinizi yıkayın.
  • Maske takarken ellerinizi maskeye ve yüzünüze götürmeyin.
  • Grip iseniz, insanların yakınına gitmeden önce mutlaka maskenizi takın.
  • Maskeyi ağız, burun ve çenenizi tamamen kapatacak şekilde takın.
  • Delikli veya kusurlu maskeleri kullanmayın.

Kaynakça

Coronavirus respirator use / Medical devices personal protective equipment / Effectiveness of Surgical and Cotton Masks in Blocking SARS–CoV-2: A Controlled Comparison in 4 Patients / Physical distancing, face masks, and eye protection to prevent person-to-person transmission of SARS-CoV-2 and COVID-19: a systematic review and meta-analysis

Reklam

YORUM YAP

Lütfen bir yorum yaz
Lütfen isminizi girin

SON EKLENENLER

Avokado Yağının Cilde Faydaları Nelerdir? Avokado Yağı Cilde Nasıl Uygulanır?

Avokado zayıflamak ve sağlıklı beslenmek isteyenlerin diyet listelerinde görmeye alıştığımız meyvelerden biridir. Sağlıklı beslenmek isteyenler için ilk tercih edilen meyvelerden biri olmasının nedeni içeriğindeki...

Avokado Saç Maskesi Nasıl Yapılır? Avokado ile Yapabileceğiniz 5 Farklı Saç Maskesi!

Son zamanların popüler diyet meyvesi avokadonun cilt ve saç için de son derece faydalı olduğunu biliyor muydunuz? Avokado saç bakımı için kullanabileceğiniz en etkili...

Badem Yağı ve Cilt Bakımı: Badem Yağı Yüze Sürülür Mü?

Badem yağı çoğunlukla saç bakımı ile kaş ve kirpik gürleştirme gibi amaçlarla kullanılır. Ancak iyi bir nemlendirici olan badem yağının kullanımı bunlarla sınırlı değildir....

Kuru ve Yıpranmış Saçlar İçin 6 Mucizevi Yağ

Kuru ve yıpranmış saçlar birçok kadının karşılaştığı kozmetik problemlerden biridir. Özellikle sık sık fön makinesinin kullanılması, boyama işlemleri ve klorlu su saçın yıpranmasına ve...

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Migrene iyi gelen bitkiler: 6 mucizevi bitki!!

Migren toplumda en sık görülen rahatsızlıklardan biridir. Sokağa çıkıp rastgele insanlara sorsanız, belki de 5 kişiden birinde migren şikayetleri olduğunu görebilirsiniz. Başın...

Hafif Sebze Yemekleri: Sebzeli Pilav

Hafif sebze yemekleri serisinden klasik bir lezzet: sebzeli pilav. Yapımı kolay, lezzeti ise efsane bu tarifi hem tek başına ana öğün gibi...

Kolay Bir Atıştırmalık: Mozzarellalı Domates Tava

Mozzarellalı domates tava harika bir atıştırmalık. Yapımı son derece basit ancak bir o kadar da lezzetli. Hafif, kolay ve lezzetli ara öğün...

Birinci Sınıf Bir Lezzet: Domatesli Brokolili Makarna

Makarna yemekleri basit ve sıradan bulunur. Oysa ki çeşitli sebzeler ve çeşnilerle bir kombinasyon oluşturulduğunda makarnadan birinci sınıf ve son derece özel...

Hafif Sebze Yemekleri: Fırında Kaşarlı Karnabahar

Karnabahar doğru pişirildiği takdirde oldukça lezzetli bir sebzedir. Bununla beraber klasik karnabahar yemeği size yavan gelebilir ve değişik lezzetler katarak karnabaharı mutfağınıza...