Meme Kanseri: Nedenleri, Belirtileri, Teşhis ve Tedavisi

Bilimsel araştırmalara dayanarak hazırlanmıştır. Okuma süresi: 8 dk 16 sn

0
63
Meme kanseri belirtileri
Meme kanseri erken teşhis ile büyük oranda iyileştirilebilir bir hastalıktır.

Meme kanseri nedir?

Kanser, hücre büyümesi ve bölünmesi ile ilgili genlerde mutasyon yani bir takım değişiklikler sonucunda ortaya çıkar. Bu mutasyonlar kanser hücrelerinin kontrolsüz bir şekilde bölünmesine ve böylece çoğalmasına yol açar. Meme kanseri ise, kadınların memelerinde başlayan ve kadınlarda en sık görülen kanserlerden biridir.

Göğüs kanseri hem erkeklerde hem de kadınlarda ortaya çıkabilir ancak kadınlarda erkeklere göre çok daha fazla görülür. Bu kanser genel olarak memedeki süt üreten süt bezlerinde ve bu sütü taşıyan süt kanallarında ortaya çıkar.

Son dönemde meme kanseri ile ilgili farkındalığın ve bilimsel araştırmaların artması, hastalığın tanı ve tedavisinde ilerlemeler sağlamış ve sağ kalım oranları artmıştır. Bu kanserin belirtilerinin farkında olmak ve düzenli tarama yaptırmak, meme kanserinden ölüm riskini azaltabilir.

Meme kanserinin nedenleri ve risk faktörleri nelerdir?

Meme kanseri, meme hücreleri anormal bir şekilde çoğalmaya başladığında ortaya çıkar. Meme kanseri en sık olarak süt üreten süt kanallarında ortaya çıkar ve bu tür meme kanseri invazivdir yani vücudun başka yerlerine yayılma meylindedir. Göğüs kanserinin nedeni tam olarak bilinmemekle beraber bilim insanları, bu kansere yakalanma riskinizi arttırabilecek hormonal, yaşam tarzı ve çevresel risk faktörleri olduğunu belirtirler.

Ancak hiçbir risk faktörüne sahip olmayan kişiler de bu kansere yakalanabilir. Bunun yanında risk faktörlerini taşıyan kişiler de bu kansere yakalanmayabilir. Esasen göğüs kanseri, genetik yapınız ve çevresel faktörlerin bir araya gelmesi ile oluşabilir. Meme kanserine yakalanma ihtimalinizi arttıran risk faktörleri şunlardır:

  • Cinsiyet: Göğüs kanseri kadınlarda erkeklere göre çok daha fazla görülür.
  • Daha önce meme kanseri geçirmiş olmak.
  • Ailede göğüs kanseri vakası olması.
  • Yaş: Yaşlandıkça göğüs kanseri riskiniz artar.
  • Büyük göğüslü olmak: Göğüs dokusu fazla olan kadınların göğüs kanserine yakalanma riski artar.
  • Meme hastalıkları: Lobüler karsinoma in situ veya memede atipik hiperplazisi gibi meme hastalıkları teşhisiniz varsa meme kanseri riskiniz artar.
  • Genetik yatkınlık: Meme kanseri riskini artıran bazı gen mutasyonları vardır ve bu mutasyonlar kalıtsal olarak çocuklara geçebilir. En iyi bilinen gen mutasyonlarına BRCA1 ve BRCA2 gen mutasyonlarıdır. Bu genler kesinlikle meme kanserine yakalanacağınızı göstermez ancak riskinizi arttırır.
  • İlk çocuğu 30 yaşından sonra doğurmak: İlk çocuğunu 30 yaşından sonra doğurmuş olmak riski arttırabilir.
  • Hiç çocuk yapmamış olmak.
  • Obezite: Obez olmak meme kanseri risk faktörünü artırır.
  • Alkol kullanmak.
  • Erken adet görmek: 12 yaşından önce adet görmek meme kanserine yakalanma riskini artırır.
  • İleri yaşta menopoza girmek: Geç menopoza girdiyseniz, meme kanseri gelişme olasılığı daha yüksektir.
  • Menopoz sonrası hormon tedavisi görmek: Menopoz dönemi semptomlarını azaltmak için östrojen ve progesteron içeren ilaçları kullanmak meme kanseri riskini arttırır. Kadınlar bu ilaçları almayı bıraktığında göğüs kanseri riski azalır.
  • Radyasyona maruz kalmak: Gençken göğüs bölgenizden radyasyon tedavisi almak göğüs kanseri riskinizi arttırır.

Emzirmek: Özellikle bir yıldan fazla emzirmek göğüs kanseri riskini düşürür.

Meme kanserinin belirtileri nelerdir?

Erken evrede meme kanserinde belirti görülmeyebilir. Bu evrelerde tümör hissedilemeyecek kadar küçük olabilir ancak mamografide tespit edilebilir. Ele gelen bir tümör hissediyorsanız doktorunuza danışmanızı tavsiye ediyoruz.

Alt türlerine göre meme kanserinde birbirinden farklı belirtiler görülebilir fakat tüm meme kanserlerinde ortak ve yaygın olarak görülen belirtiler şunlardır:

  • Meme ağrısı
  • Memede yumru veya doku kalınlaşması
  • Meme başının ters dönmesi
  • Göğüs derisinde kızarma
  • Göğüste şişme
  • Süt haricinde memeden akıntı gelmesi
  • Meme ucundan kanlı akıntı gelmesi
  • Meme boyutunda ani değişiklik
  • Meme başı veya memenizin cildinin soyulması veya dökülmesi
  • Kol altında şişme veya yumru

Bu semptomlardan birini veya birkaçını göstermeniz mutlaka göğüs kanseri olduğunuz anlamına gelmez. Ancak bu belirtilerin bir veya birkaçına sahipseniz doktorunuza danışmanız önemlidir.

Meme kanseri nasıl teşhis edilir?

Göğüs kanseri teşhisinde kullanılan yöntemler ve tetkikler şunlardır:

Meme muayenesi: Doktorunuz fizik muayene ile göğüslerinizde anormal bir şişlik veya yumru olup olmadığını kontrol edecektir.

Mamografi: Mamografi meme kanseri taramasında yaygın olarak kullanılan bir röntgen türüdür. Mamografide şüpheli bölgeler görüldüğü takdirde doktorunuz ileri testler uygulayacaktır.

Ultrason: Ultrason ile doktor katı bir kütle ile sıvı dolu bir kist arasında ayrım yapabilir.

Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG): Manyetik rezonans görüntüleme ile meme farklı açılardan görüntülenebilir. MRG, mamografi veya ultrasondan sonra önerilebilir. Doktorlar meme kanseri riski yüksek olanlarda MRG’ye başvururlar.

Biyopsi: Biyopside doktor şüpheli gördüğü dokudan örnek alır ve laboratuvara gönderir. Biyopside şüpheli alanda kanserli hücreler olup olmadığı tespit edilir.

Meme kanseri nasıl tedavi edilir?

Lumpektomi: Lumpektomi ile tümör ve çevresindeki doku temizlenir fakat meme tamamen alınmaz.

Mastektomi: Mastektomide tüm meme çıkartılır.

Sentinel düğüm biyopsisi: Tümöre bağlı lenf nodları çıkartılır ve kanserli hücre içerip içermediği incelenir.

Aksiller lenf nodu diseksiyonu: Tümöre bağlı örnek alınan lenf nodlarında kanserli hücre tespit edilirse tümöre bağlı kalan lenf nodları da çıkartılır.

Profilaktik mastektomi: Bu koruyucu mastektomidir ve kanserli olmayan fakat kanser geliştirme riski olan meme alınır.

Kemoterapi: Kemoterapi ile kanser hücreleri ilaç ile öldürülmeye çalışılır. Bazen tümör ameliyatla alınmadan önce kemoterapiyle küçültülmeye çalışılır.

Radyoterapi: Radyasyon tedavisinde radyasyon ışınları bir makineden doğrudan kanserli bölgeye yansıtılır. Ayrıca Brakiterapi denilen özel bir radyasyon tedavisi ile vücudun içinden tümöre radyasyon verilebilir. Brakiterapide vücudun içinden tümörün içine veya yakınına radyoaktif tohumlar yerleştirilir.

Hormon tedavisi: Kanseriniz hormonlara duyarlı bir kanserse hormon tedavisi uygulanır. Meme kanserinin hormonu duyarlı olması demek kadınlık hormonları olan östrojen veya progesteronun tümörün büyümesini uyarması anlamına gelir. Hormon tedavisinde bu hormonların salgılanması baskılanır.

Monoklonal antikorlar: HER2 protein meme kanserinin büyümesine yardımcı olur. Trastuzumab isimli bir monoklonal antikor ilaç vücudunuzun HER2 proteini üretimini engelleyebilir ve böylece tümörün büyümesi yavaşlatılabilir.

Meme kanseri soru & cevap

Meme kanseri genetik bir hastalık mıdır?

Meme kanseri BRCA1 ve BRCA2 genlerindeki mutasyonlar nedeniyle oluşabilir. Ancak bütün meme kanseri vakaları bu genlerdeki mutasyonlarla ilgili değildir. Bu genlerde mutasyon olmayan bir kişi de meme kanserine yakalanabilir. Genetik kaynaklı meme kanseri meme kanseri vakalarının sadece % 5’ini oluşturur.

Erken tanı için neler yapılmalıdır?

Son yıllarda meme kanserinde erken tanı oranları artmıştır. Bunun nedeni hastaların bilinçlenmesi ve düzenli kontrollerini yapmaları ve yaptırmalarıdır.

Erken tanı için doğurganlık yaşında olan kadınların düzenli olarak kendi kendilerine (ayda bir) meme kontrolü yapması ve doktor kontrollerini ihmal etmemeleri gerekir. 40 yaşından sonra tüm kadınların yılda bir mamografi çektirmeleri tavsiye edilir.

Meme kanserinden nasıl korunabiliriz?

Göğüs kanserine yakalanmayı engelleyemezsiniz ancak bazı önlemler alarak meme kanserine yakalanma riskinizi azaltabilirsiniz. Bu önlemler şunlardır:

  • Alkol içmeyin
  • Meyve ve sebzelerin ağırlıklı olduğu bir diyet yapın
  • Aşırı yağlı, doymuş yağlı ve trans yağlı kızartmalardan ve hazır yiyeceklerden uzak durun
  • Fiziksel olarak aktif olun ve düzenli egzersiz yapın
  • Her ay kendi kendinize meme kontrolü yapın ve her yıl doktorunuza meme kontrolü için gidin
  • Aşırı kiloluysanız kilo verin
  • Sağlıklı kilonuzu korumaya çalışın.

Kaynakça

Breast Cancer / CDC Breast Cancer / Breast Cancer

YORUM YAP

Lütfen bir yorum yaz
Lütfen isminizi girin