Parkinson Hastalığı: Aşamaları, Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi

Bilimsel araştırmalara dayanarak hazırlanmıştır. / Okuma süresi: 5 dk 44 sn

0
46
Parkinson hastalığı belirtileri
Parkinson hastalığı nörodejeneratif bir bozukluktur.

Parkinson hastalığı nedir?

Parkinson hastalığı, yürüme zorluğu, denge ve koordinasyon problemleri gibi sorunlara neden olan nörodejeneratif bir bozukluktur. Yani sinir sisteminde yıllar zarfında kötüleşen bir bozukluk bulunur ve neticede Parkinson hastalığının tipik semptomları oluşur.

Parkinson hastalığında semptomlar ilk başlarda hafif olabilir fakat hastanın genel durumu gittikçe bozulur. Bazen sadece tek bir elde çok hafif ve kişinin dikkatini çekmeyen bir titreme olabilir. Parkinson hastalığında titreme en belirgin semptomdur fakat hastalığın esas etkisi hareket katılığı ve yavaşlığı oluşturmasıdır.

Hastalığın başlarında, yüzde çok az belirti olabilir. Konuşma yavaşlayabilir veya karmaşık konuşma başlayabilir. Parkinson hastalığı zaman içerisinde ilerleyen bir hastalık olduğu için zamanla semptomlarınız artacaktır. Öyle ki bazı kişiler için Parkinson hastalığı bunamaya kadar ilerleyebilir.

Parkinson hastalığının semptomlarının nedeni beyindeki dopamin seviyesindeki düşmedir. Beyindeki dopamin seviyesinin düşmesi ise dopamin üreten nöronların-sinir hücrelerinin zarar görmesidir. Parkinson hastalığının kesin bir tedavisi yoktur fakat ilaçlarla semptomlarınız önemli ölçüde azaltılabilir.

Parkinson hastalığının aşamaları nelerdir?

Parkinson hastalığını 5 aşamada ele almak mümkündür. Bu aşamalar şunlardır:

Aşama 1: Yürürken titreme, kolların sallanması gibi günlük aktiviteleri etkilemeyen ve vücudun bir tarafında ortaya çıkan hafif semptomlar.

Aşama 2: Yürüme ile ilgili semptomlar kötüleşir ve vücudun her iki tarafı da etkilenir.

Aşama 3: Baştaki semptomlar kötüleşir ve denge kaybı ve hareket yavaşlığı gibi semptomlar da eklenir.

Aşama 4: Semptomlar o kadar kötüleşir ki kişi artık yardım almadan kendi başına yaşayamayabilir.

Aşama 5: Hasta artık gerçekleştirmesi gereken tüm faaliyetler için bir bakıcıya ihtiyaç duyar. Hasta ayakta duramayabilir, yürüyemeyebilir ve yatalak olabilir. Bunun yanında halüsinasyonlar ve sanrılar yaşayabilir.

Benzer yazılar: Parkinson Hastalığının Komplikasyonları Nelerdir?

Parkinson hastalığının nedenleri nelerdir?

Parkinson hastalığında, beyindeki bazı sinir hücreleri yani nöronlar yavaş yavaş ölür. Semptomların çoğu beyinde bulunan ve dopamin adı verilen kimyasalı üreten nöronların ölmesinden kaynaklanır.

Dopamin seviyeleri düştükçe beyin aktivitesi bozulmakta ve Parkinson hastalığının semptomları ortaya çıkmaktadır. Parkinson hastalığının tam nedeni bilinmemektedir ancak aşağıdaki faktörler hastalığın gelişiminde etkili olabilir:

– Gen mutasyonları.

– Bazı toksik maddeler gibi çevresel nedenler.

– Lewy cisimleri. Beyin hücreleri içinde Lewy isimleri bulunması Parkinson hastalığı göstergesidir.

– İleri yaş Parkinson hastalığı açısından risk faktörüdür.

– Cinsiyet. Erkeklerin Parkinson hastalığına yakalanma olasılığı daha yüksektir.

Parkinson hastalığının belirtileri nelerdir?

Parkinson hastalığının belirtileri büyük çoğunlukla 60 yaşından sonra görülür. Parkinson hastalığının erken döneminde görülebilecek olan belirtiler şunlardır:

– Ellerde titreme

– Seste hafif bir titreme

– Koordinasyon ve denge bozukluğu

– Yürüyüş değişiklikleri (hafifçe öne eğilerek yürüme)

– Yüzü kontrol eden sinirlerdeki değişikliklerden ötürü yüz ifadesinde sabitleşme, donukluk

– Koku duyusunda kaybolma

– Uyku problemleri (huzursuz bacak sendromu gibi)

– El yazısının değişmesi

– Depresyon gibi ruh hali değişiklikleri

– İşeme problemleri

– Çiğneme problemleri.

Parkinson hastalığı nasıl teşhis edilir?

Parkinson hastalığının teşhisinde kullanılan belirli bir test yoktur. Ancak semptomlarınız hastalığın teşhisinde oldukça önemlidir ve bazı testlerden yardım alınabilir. Doktorunuz ilk başta şunlara başvurur:

– Tıbbi geçmişinizin değerlendirilmesi

– Belirti ve semptomlarınızın değerlendirilmesi

– Fizik muayene

Doktorunuz semptomlarınızın başka hastalıklardan kaynaklanmadığından emin olmak için kan testleri isteyebilir. Doktorunuz SPECT taraması yapılmasını da isteyebilir. SPECT taramasında, dopamin salgılayan nöronları uyaran bir madde enjekte edilir. Parkinson hastalarında bu tetkikte beyindeki aktiviteler normalden az görünür.

Ayrıca MRG, BT ve PET taramaları da semptomlarınıza başka hastalıkların neden olup olmadığının anlaşılmasını sağlayabilecek tetkikler arasındadır. Fakat görüntüleme testleri Parkinson hastalığının teşhisi açısından yararlı değildir.

Doktorunuz ayrıca Parkinson hastalığında kullanılan karbidopa, levodopa gibi ilaçlar kullanmanızı isteyebilir. Bu ilaçla belirtilerinizde iyileşme sağlanması pParkinson hastalığı teşhisinizi doğrulayacaktır.

Parkinson hastalığı nasıl tedavi edilir?

Parkinson hastalığını tedavi etmek için belli bir ilaç yoktur. Bununla beraber, motor semptomları geciktirmek ve iyileştirmek için çeşitli tedaviler mevcuttur. Bu tedaviler beyindeki dopamini hedefler. Beyindeki dopamin miktarını değiştirmek, taklit etmek veya dopaminin bozulmasını engellemek amaçlanır.

Parkinson hastalığının ilk aşamalarında, dopaminin etkisini taklit eden dopamin agonistleri motor semptomları hafifletmede çok etkili olabilir. Parkinson hastalığıda en etkili tedavi ise, beyindeki dopamine dönüştürülen levodopa isimli ilaçtır. Ancak levodopanın ağır yan etkileri olabileceği için motor semptomlar ilerlemeden doktorunuz bu ilacı kullanmanızı istemeyebilir.

Parkinson hastalığının çok ilerlediği ve ağır motor semptomları olan hastalar için cerrahi seçeceği mevcuttur. Derin beyin stimülasyonu (DBS), ile cerrahınız beynin hareketle ilgili bölgelerini uyarmak amacıyla elektrotlar implante eder.

Ayrıca ameliyatla beyindeki Parkinson semptomlarına neden olan alanlar yok edilebilir. Araştırma aşamasında olan bir tedavi seçeceği de kök hücrelerden dopamin üreten hücreler oluşturulmasıdır. Kök hücre tedavisi oldukça umut vericidir fakat henüz araştırma aşamasındadır.

Kaynakça

Protective effects of fisetin and other berry flavonoids in Parkinson’s disease [Abstract] / Parkinson’s Disease / Parkinson’s Disease / Stem cell-derived dopamine neurons for repair in Parkinson’s disease

YORUM YAP

Lütfen bir yorum yaz
Lütfen isminizi girin