Seboreik Dermatit: Nedenleri, Belirtileri, Teşhisi ve Tedavisi

0
45
Seboreik dermatit hakkında her şey: diyeti ve bebeklerde seboreik dermatit
Seboreik dermatit genellikle kafa derisini tutan iltihaplı bir cilt hastalığıdır.

Seboreik dermatit nedir?

Seboreik dermatit özellikle kafa derisi ve vücut kıvrımları gibi yağ bezlerinin yoğun bir şekilde bulunduğu bölgelerde ortaya çıkan enflamasyon ile yani iltihaplı olarak seyreden bir deri hastalığıdır. Çocukluk dönemi ve yetişkinlik dönemi olmak üzere iki şekilde incelenen bu hastalık özellike kafa derisini etkiler ve kafa derisinde kızarıklık, pullanma ve kepek oluşumuna neden olur. Sıklıkla tutulan diğer bölgeler arasında göz kapakları, burun kenarları, kaşlar, göğüs ve kulak arkası bulunur.

Seboreik dermatit tedaviye dahi gerek kalmadan kendi kendine geçebilir ancak bazı durumlarda belirtilerin ortadan kalkması için birçok tedavi girişimi de gerekli olabilir. Bu durum ayrıca tekrarlayabileceği için hastanın tedaviden sonraki olası ataklara karşı hazırlıklı olması gerekir.

Benzer yazılar: MAKATTA KAŞINTI NEDEN OLUR VE NASIL GEÇER?

Bebeklerde seboreik dermatit

Bu hastalık bebekleri çok fazla rahatsız etmez ancak ebeveynler bu durumdan endişe ederler. Bebeklerde seboreik dermatit genelde başın tepe kısmında ve önlerde pullanmalara neden olur. Bebeklerde seboreik dermatit genellikle bebek 2 haftalıkken ortaya çıkar ve 4 ila 6 ay kadar sürebilir. Çocukların bez bölgesinde, boyundaki katlanma bölgesinde ve koltuk altlarında ortaya çıkar. Bebeklerde oluşan kızarıklıklar genellikle kaşıntı ve acıya neden olmaz ve hafif seyreder. Bu nedenle endişe etmenizi gerektirecek bir durum değildir. Bebeklerde beşik kapağı olarak da bilinen bebeklerde seboreik dermatitin belirtileri şunlardır:

  • Kafa derisinin tepesinde ve ön kısmında sarımsı bir kabuklanma
  • Tüm kafa derisini kapsayacak şekilde kepek benzeri yağlı kabuklanma
  • Kafa derisinde sedef hastalığı ve atopik dermatit de bulunabilir
  • Bebek bezi bölgesinde ve vücudun diğer kısımlarında da ortaya çıkabilir
  • Bebeklerde en fazla 1 yaşına kadar bu belirtiler kaybolur.

Seboreik dermatit nedenleri

Seboreik dermatit rahatsızlığının nedenleri henüz kesin olarak bilinmemektedir ancak durumun oluşumunda rol oynayan bazı etkenler belirlenmiştir. Malassezia isimli mantar türlerinin bu hastalığın oluşumunda rol oynadığı düşünülmektedir. Normalde deri florasında kişiye hiçbir zarar vermeyen ve patojenik olmayan bu mantar türünün metabolitleri enflamasyona neden olacak bir reaksiyon ortaya çıkmasına yol açar. Cilt bariyerinde ve işlevselliği ile ilgili farklılıklar nedeniyle bazı kişilerde bu sorun ortaya çıkabilir. Seboreik dermatit oluşmasına neden olabilecek risk faktörleri ise şunlardır:

  • Nörolojik ve psikiyatrik bozukluklar (Parkinson hastalığı ve depresyon gibi)
  • Alkol
  • Bazı ilaçlar
  • Ailede sedef hastalığı geçmişi olması
  • Uykusuzluk ve stresli olaylar yaşamak
  • Ultraviyole A sedef hastalığı tedavisi
  • Organ nakli veya başka hastalıklardan ötürü bağışıklık sisteminin zayıflamış olması (özellikle HIV virüsü aktif ise bu hastalığın gelişme riski yüksektir)
  • Kalp krizi veya inme sonrası iyileşme dönemi

Benzer yazılar: PARKİNSON HASTALIĞININ KOMPLİKASYONLARI NELERDİR?

Seboreik dermatit belirtileri

Seboreik dermatit yetişkinlerde en çok yüzü ve kafa derisini tutar. Bu bölgelerde lezyonlar gelişebilir. Ayrıca yüzde özellikle burun kıvrımları ve kirpik çizgisi belirtilerin ortaya çıktığı bölgelerdir. Seboreik dermatit belirtileri şunlardır:

  • Kafa derisinde, kaşlarda, sakallarda ve bıyıklarda pullanmalar
  • Ciltte tutulum olan yerlerde kızarıklıklar
  • Kaşıntı
  • Burun kenarları, kaşlar, kulak arkası, koltuk altı, gözler, burun kenarları ve göğüs bölgesinde beyaz veya sarı kabuklanmalar

Seboreik dermatit teşhisi

Seboreik dermatit teşhisinde önce dermatoloğunuz cildinizi muayene edecektir. Hastalığın teşhisinde cildinizden alınacak bir biyopsi belirleyicidir. Bu biyopsi sayesinde ayırıcı tanı konabilir. Bu hastalık, sedef hastalığı, egzama ve gül hastalığı ile karıştırılabileceği için ayırıcı tanı önemlidir.

Seboreik dermatit tedavisi

İçerisinde ilaç bulunan şampuanlar, kremler ve losyonlar seboreik dermatit tedavisi için birincil olarak başvurulan seçeneklerdir. Doktorunuz ağır ilaçlarla tedaviye başlamadan önce kepek önleyici şampuan reçete ederek hastalığın gidişatını izlemek isteyebilir. Diğer tedavi seçenekleri ise şunlardır:

Şampuanlar veya kremler

Doktorunuz hidrokortizon, fluosinolon, klobetasol, desonid gibi kortikosteroid kremler reçete edebilir. İltihabı azaltarak etki gösteren bu kremleri doğrudan kafa derinize uygularsınız. Bu kremler oldukça kolay bir şekilde kafa derisine sürülebilir ve etkilidirler. Ancak uzun süreli kullanımda ciltte çizilmelere ve incelmeye neden olabileceği için sürekli kullanılmamaları gerekir.

Kalsinörin inhibitörleri

Takrolimus ve pimekrolimus gibi kalsinörin inhibitörleri içeren kremler veya losyonlar da seboreik dermatit tedavisinde faydalıdır. Ayrıca bu ilaçların yan etkileri kortikosteroidlere göre daha azdır ve bu nedenle korktikosteroidlerin yan etkilerini tolere edemeyen hastalarda özellikle tercih edilirler. Ancak bu ilaçlar kortikosteroidlere göre daha pahalı olduğu için dezavantajları da bulunur.

Antifungal kremler veya şampuanlar

Seboreik dermatit mantar ile ilişkili olabileceği için antifungaller de işe yarayabilir. Belirtilerinizin ciddiyetine ve hastalığın oluştuğu bölgeye bağlı olmak üzere doktorunuz yüzde 2 ketokonazol veya yüzde 1 siklopiroks içeren bir krem reçete edebilir. Bu ilaçlardan sadece bir tanesi verilebileceği gibi ikisi de verilerek bir gün birinin bir gün diğerinin kullanılması istenebilir.

Oral antifungal ilaçlar

Oral yolla alınan antifungal ilaçlar sistemik etki göstererek hastalığın semtpomlarında iyileşme sağlayabilir. Antifungal ilaçlar mantar enfeksiyonlarına karşı kullanılan ilaçlardır. Sistemik oldukları için yan etkilerinin daha ağır seyretme riski olduğundan doktorunuz diğer tedaviler işe yaramadığı takdirde mantar ile savaşan antifungal ilaçları reçete eder.

Seboreik dermatit doğal tedavi ve çözümler

Reçeteli ilaçlar haricinde bazı yaşam tarzı değişiklikleri, önlemler ve doğal tedavi seçenekleri ile seboreik dermatit kontrol altına alınabilir ve belirtiler iyileştirilebilir. Seboreik dermatit doğal tedavi ve çözümler şunlardır:

  • Cildinizi her zaman temiz tutun. Cildinizde ve saçınızda sabun kalmamasına özen gösterin; bunun için durulamanızı iyi yapın.
  • Cildinizi mutlaka nemlendirin ve sert sabunlar kullanmayın.
  • Saçınızdaki pullanmaları zeytinyağı gibi besleyici yağlarla yumuşatın. Yağ bakımını bir saat kadar beklettikten sonra tarakla saçlarınızı tarayın.
  • Saç şekillendirici jöle ve sprey gibi ürünler kullanmayın.
  • Alkol içeren cilt ve saç ürünlerini kesinlikle kullanmayın.
  • Her zaman cildinizde alerjiye neden olmayacak ve terletmeyecek pamuklu giysiler giyinin.
  • Bebeğinizde bu hastalık var ise, başını günde bir kez bebe şampuanı ile yıkayın. Daha sonra yumuşak kıllı bir fırça ile tarayın. Eğer beşik kapağı iyileşmez ise saç derisine mineral yağ gibi besleyici yağlar uygulayın.
  • Eğer göz kapaklarınızda pullanmalar var ise geceleri bebe şampuanı ile yıkayın ve pamuklu çubukla silin. Ayrıca ılık kompres de fayda gösterebilir.
  • Aloe vera jeli cildi yumuşatacı ve nemlendirici özellikleri ile cilt bakımında sıklıkla kullanılır. Seboreik dermatit belirtileri ile baş etmek için etkilenen bölgeye doğrudan aloe vera jeli sürebilirsiniz.
  • Omega-3 yağ asitleri iltihabı azaltarak ciltte oluşan belirtilerin giderilmesine yardımcı olabilir.
  • Hastalanan bölgeye şampuan içine katarak veya doğrudan çay ağacı yağı uygulayabilirsiniz. Bununla beraber bazı araştırmalar çay ağacı yağının ciltte alerjik reaksiyon oluşturma riski olduğunu göstermektedir.
  • Salisilik asit artan sebum üretiminden dolayı oluşan pullanmaları giderebilir. Birçok kepek şampuanında bulunduğu için doktorunuz onayladığı takdirde salisilik asitten de faydalanabilirsiniz.
  • Seboreik dermatit tedavisinde elma sirkesi de fayda gösterebilir. Elma sirkesi oluşan pullanmaları yumuşatarak çözülmelerini sağlar. Ayrıca elma sirkesi enflamasyonla savaşarak da fayda gösterir. Saçınıza elma sirkesi uygulamadan önce doktorunuzun uygun gördüğü bir şampuan ile saçlarınızı yıkayın. Daha sonra yarı yarıya suyla karıştırarak seyrekleştirdiğiniz elma sirkesini cildinizde birkaç dakika tuttuktan sonra güzelce durulayın.

Benzer yazılar:


Seboreik dermatit soru & cevap

  1. Seboreik dermatiti tetikleyen yiyecekler nelerdir?

Seboreik dermatiti tetikleyen belirli yiyecekler yoktur. Bununla beraber araştırmalar bazı yiyecekler ve bu hastalık arasında bağlantı kurmuştur. Journal of Investigative Dermatology‘de 2018 yılında yayınlanan bir çalışmada, et, işlenmiş ve paket gıdalar, konserveler, dondurulmuş ve fırınlanmış gıdaların baskın olduğu batı tarzı beslenmenin seboreik dermatiti tetikleyebileceği gösterilmiştir.

  1. Seboreik dermatit saç döker mi?

Seboreik dermatit saç köklerine zarar vererek saçların dökülmesine neden olabilir. Esasen saç derisinde artan sebum üretimi ile bu bölgede enflamasyon oluşur ve neticede yoğun kaşıntı meydana gelir. Kaşıntı nedeniyle saçlarını sert bir şekilde ovan veya kaşıyan kişilerde saç folikülleri zarar görür ve saçlar dökülebilir.

  1. Seboreik dermatit hastaları ne yememeli?

Batı tarzı beslenmenin seboreik dermatiti tetikleyebileceği göz önünde tutulursa, kek ve kurabiye gibi işlenmiş gıdalar, rafine karbonhidratlar, kızartmalar ve ketçap gibi katkılı gıdalar bu hastaların tüketmemesi gereken gıdalar arasındadır. Hazır ekmek yerine, ekşi mayalı ekmek tüketebilirsiniz. Seboreik dermatit diyeti için hazır peynirler yerine ev yoğurdu ve kızartmalar yerine haşlamalar tüketebilirsiniz.

  1. Seboreik dermatit tedavi edilmez ise ne olur?

Bu hastalık çoğunlukla kendi kendine iyileşir fakat bazı durumlarda tedavi uygulanmadığında pullanmalar sararıp kalınlaşabilir. Daha sonra bakteriyel enfeksiyonlar meydana gelebilir. Enfeksiyonların önlenmesi için hijyene özen göstermek ve etkilenen bölgeleri düzenli olarak temizlemek gerekir.

  1. Bebeklerde seboreik dermatit ne zaman geçer?

Seboreik dermatit bebeklerde ortaya çıktıktan sonra aylar içerisinde geçer. Genellikle doğumdan sonraki ilk üç ay arasında ortaya çıkar ve 12. aya kadar düzelmiş olur. Bu nedenle annelerin endişe etmemesi ve doktorun belirttiği bakım ve tedaviyi uygulayarak iyileşme sürecini beklemesi gerekir.

  1. Seboreik dermatit hastaları ne yemeli?

Rafine olmayan gıdalar, vitamin ve minerallerden zengin sebze ve meyveler, özellikle C vitamininden zengin domates ve biber, antioksidanlardan zengin çilek ve üzüm gibi meyveler, E vitamininden zengin avokado ve soğuk sıkım zeytinyağı diyetinizde bulunması gereken besinlerdir.

Kaynakça

  1. Seborrheic Dermatitis
  2. Seborrheic Dermatitis Diagnosis and Treatment
  3. Seborrheic Dermatitis
  4. Seborrheic Dermatitis and the Link to Hair Loss
  5. Treatment of Seborrheic Dermatitis

  6. Natural Treatment for Seborrheic Dermatitis: What Works?

YORUM YAP

Lütfen bir yorum yaz
Lütfen isminizi girin